Süslü bir tasarım, el yazısına benzeyen imza veya yüksek paylaşım sayısı, sözün kimden geldiğini tek başına göstermez. Bu yazıda kullanılan örnek cümle Sozunuz için üretildi; herhangi bir gerçek kişiye ait değildir. Gerçek bir yanlış atfı yeniden yaymadan araştırma yöntemini onun üzerinde gösterebiliriz.
Bu yazıdaki mesaj ve kullanım örnekleri Sozunuz için özgün olarak hazırlanmıştır. Örnek kişiler ve olaylar kurmacadır; göndermeden önce ayrıntıları kendi gerçek deneyiminize uyarlayın.
Görselden kayda ilerleyen dört not
1. Kurmaca görseli sorgulamak
Alıştırma cümlesi: “Birlikte kurduğumuz masa, akşamı uzatan sohbeti hatırlatıyor.” Araştırma notum: Bu cümlenin altına bir isim yazılması, sözün o kişiye ait olduğunu göstermez.
Cümle bu yazı için özgün üretilmiştir. Altına gerçek bir ünlü adı eklenmez ve sahte imza görseli yapılmaz. Böylece doğrulama alıştırması yeni bir yanlış atıf üretmez.
2. Kaynağı talep etmek
Bu görseldeki sözün geçtiği eseri veya özgün kaydı paylaşabilir misiniz? İmzanın görünüşünden yazar sonucuna varmak istemiyorum.
Görseli gönderen kişiye ölçülü sorudur. Görsel tasarımını değerlendirmek yerine kontrol edilebilir kaynak bilgisi ister. Eser adı geldikten sonra tam metindeki yerini bulun.
3. Paylaşım sayısını ayırmak
Çok sayıda hesapta aynı tasarımı gördüm; bu, görselin yayıldığını gösteriyor. Atfı doğrulamak için hâlâ kaynak metne ihtiyacım var.
Araştırma defterinde kullanılabilir. Aynı görselin tekrarlarını bağımsız doğrulama saymaz. Aramada cümlenin ayırt edici bölümünü, yazım varyantlarını ve iddia edilen eseri ayrı ayrı deneyin.
4. Doğrulanmayan atfı geri çekmek
Önceki paylaşımımda görseldeki ismi kontrol etmeden aktardım. Kaynak kayda ulaşamadığım için bu atfı geri çekiyorum.
Gerçekten yapılan bir hatayı düzeltmek için örnektir. “Kesin sahte” diyerek araştırmanın göstermediği daha büyük bir sonuca atlamaz. Eski paylaşımı da buna uygun biçimde güncelleyin.
Kendi mesajınıza uyarlarken
Görseli büyütüp imzayı okumak yalnızca ne iddia edildiğini belirler. Sonraki adım metne, baskıya veya özgün kayda gitmektir. Ulaşamadığınızda görseli yeniden dolaşıma sokmak yerine belirsizlik notu, paylaşmama veya kendi cümlenizi kurma seçeneğini kullanabilirsiniz.
Özgün kayıt arama yöntemi için Kongre Kütüphanesi'nin tam metin araştırma rehberi kullanılmıştır.

Yorumlar